Quæ enim cœlitus intentantur totis regionibus, aut harum partibus, vel grauiores casus, maioresque mutationes ex interuallo, statis temporibus recurrentes, vt pestilentiæ, terræ motuum, diluuiorum, & similium: vel leuiores ac minores, vt annuæ tempestatis intensio aut remissio, hyems horridior aut mitior, flatus ventorum, æstus, vbertas, sterilitas, & fœcunditas, ac similia. Hæ ergo vniuersa cientur vi validiore, & causis κυριωτέραις, magis propriis & principalioribus, quibus pauciores aliæ accedunt, quæ & minus conferunt, ideoque, actiones earum, effectionesque, minus, aut roborant, aut infirmant, aut destruunt.
하늘에서 온 지역이나 그 일부에 닥치는 것에는, 일정한 때마다 간격을 두고 되풀이되는 역병·지진·홍수와 같은 더 심각한 사고와 더 큰 변화가 있다. 또는 해마다 날씨가 강해지거나 누그러지는 것, 더 혹독하거나 더 온화한 겨울, 바람, 더위, 풍요, 불모, 다산과 같은 더 작고 가벼운 변화도 있다. 따라서 이러한 전체적인 현상은 더 강한 힘과 더 고유하고 주요한 원인들에 의해 일어난다. 거기에 더해지는 다른 원인들은 수가 더 적고 기여도 더 작으므로, 그 작용과 결과를 강화하거나 약화하거나 파괴하는 정도도 더 작다.
Talium ergo præuisa prædictaque, certiora sunt, fatis singulorum hominum. Multa enim conueniunt & coeunt, ex quibus ἰδιώματα, καὶ ἰδιοτροπίαν, proprietates ingenii & morum singulares rationes, hominum, vt ingenia, mores, animus, corpus, actio vitæ, casus cuiusque, euentusque, finguntur, quorum quædam cœlo defluunt, quædam ipsi inhærent materiæ, quædam προαιρετικά, consilii & propositi, iudicio mentis intelligentis, & liberæ voluntatis motibus continentur.
그러므로 이러한 현상의 예견과 예측은 개별 인간의 운명에 대한 예측보다 더 확실하다. 인간의 고유한 기질과 풍속, 곧 각자의 재능·성품·마음·몸·삶의 활동·사고와 결과를 형성하는 데에는 많은 것이 함께 모이기 때문이다. 그중 어떤 것은 하늘에서 흘러내리고, 어떤 것은 물질 자체에 들어 있으며, 어떤 것은 숙고와 의도에 속하여 이해하는 정신의 판단과 자유의지의 움직임에 달려 있다.
Cœlestes causæ, aut communes omnibus, eodem cœlo natis, omnes simul complectuntur & afficiunt, aut singulorum temperant ac moderantur constitutiones.
천상의 원인들은 같은 하늘 아래 태어난 모든 이에게 공통되어 그들을 함께 감싸고 작용하거나, 또는 각 개인의 구성을 조절하고 다스린다.
Communes rursus, aut se habent, vt καθολικὰ αἴτια, vniuersales causæ, aut, vt μερικαί, particulares: Καθολικὰ αἴτια, vniuersales causæ, comprehendunt positum, & inclinationem, seu habitudinem, καὶ σχέσιν, rerum inter se comparatarum affectionem, cum parallelorum, tum angulorum, plagarumue Mundi, ad orientis & occidentis Solis cardines, & ad solare iter, quo decurrit ille perpetuo, circuitu obliquo, nunc in Boream, nunc in meridiem contorquens: ad quod iter, etsi non sequuntur præcise vestigia Solis, referunt tamen & dirigunt motus suos, vltra citraque discurrendo cæteri Planetæ.
공통 원인들은 다시 보편적 원인으로 작용하거나 특수한 원인으로 작용한다. 보편적 원인에는 평행권들과 세계의 모서리, 곧 구역들이 해 뜨고 지는 중심점 및 태양의 경로와 맺는 위치와 기울기, 관계와 상호 배치가 포함된다. 태양은 그 경로를 따라 끊임없이 비스듬하게 돌며 때로 북쪽으로, 때로 남쪽으로 방향을 튼다. 다른 행성들도 태양의 발자취를 정확히 따르는 것은 아니지만, 이 경로를 기준으로 운동의 방향을 정하여 그 양쪽을 오가며 달린다.
Vis particularis, quæ ad certas sese effert atque extendit terræ partes, proficiscitur ex mirifico, & pene familiari consensu terrarum, cum digestis in quatuor Triangula, cognatione naturarum, Zodiaci δωδεκατημορίοις, duodenis partibus, siue signis duodecim, & stellis vtrisque errantibus & inerrantibus. Imitantur enim, & exprimunt naturis & moribus totæ gentes, proprietates certorum signorum Zodiaci, quibus, situ, & cognationis familiaritate subiiciuntur: adeoque, tum Planetarum, qui eodem cognationis iure, & triangulis ipsis præsident, & subditas his terras complectuntur: tum stellarum inerrantium, quæ, vel quasi verticibus incumbunt locorum, tanto disiunctæ ab æquatore interuallo, quantum est ἔξαρμα, altitudo poli, vel ibidem ortuum atque occasuum alternatas vices subeunt, vel quæ in eodem consistunt τῷ τῆς θέσεως κύκλῳ, positionis circulo, aut, quauis diurna cœli conuersione, traducuntur per Horizontis & Meridiani commissuras, dissitæ ab æquatore tantum, quantum deest arcui exaltati poli ad completionem integri quadrantis.
지구의 특정 부분으로 뻗어 미치는 특수한 힘은, 그 땅과 황도대의 열두 부분, 곧 열두 별자리 및 행성과 항성 사이의 놀랍고도 친밀한 일치에서 생긴다. 열두 별자리는 본성의 친연성에 따라 네 삼각 구역으로 나뉜다. 온 민족들은 위치와 친연성의 가까움 때문에 자신들이 속한 특정 황도대 별자리의 성질을 본성과 풍속으로 닮고 나타낸다. 따라서 같은 친연성의 권리로 그 삼각 구역을 다스리며 그 아래의 땅들을 감싸는 행성들의 성질도 나타낸다. 또한 해당 장소의 천정 위에 놓인 듯한 항성들, 곧 적도에서 극의 고도만큼 떨어진 항성들의 성질도 나타낸다. 또는 그곳에서 뜨고 지는 일을 번갈아 겪는 항성들, 같은 위치권에 놓인 항성들, 아니면 하늘이 날마다 회전할 때 지평선과 자오선의 교차점을 지나는 항성들의 성질도 나타낸다. 마지막 항성들은 떠오른 극의 고도에 해당하는 호를 완전한 사분원까지 채우는 데 부족한 만큼 적도에서 떨어져 있다.
Vim particularem etiam conferunt positus astrorum, qui, in singulis terræ partibus anniuersarias, menstruas, diurnas, horarias, & pene momentaneas, aëris ventorumque mutationes pariunt & variant.
지구의 각 부분에서 해마다·달마다·날마다·시간마다, 거의 순간마다 공기와 바람의 변화를 일으키고 달라지게 하는 별들의 배치도 특수한 힘을 보탠다.
Propriæ singulorum causæ sunt, illæ cœli constitutiones, quæ, vel formationem fœtus adiuuant, vel orienti cuiuis affulgent primo, & prodeuntem ex vtero excipiunt ac complectuntur.
각 개인에게 고유한 원인은 태아의 형성을 돕거나, 누구든 태어날 때 처음 빛을 비추며 자궁에서 나오는 이를 맞아 감싸는 하늘의 배치이다.
Physicas causas distinguo in remotas & propinquas. Ad remotas refero familiares & consuetas singulorum locorum tempestates, ex Lunæ stellarumque, temperatione & moderatione cœli: terræ conditionem & positum, quæ, vel montosa sit, vel plana, vel syluis consita, vel ad mare vergit, vel redundat fluminibus, stagnis, paludibus, lacubus: naturam denique, & qualitates aquarum, & terræ, quæ, aut argillosa est, aut salebrosa, aut arenosa, aut metallica, aut salsa, aut aliis prædita qualitatibus, quibus rerum nascentium respondent temperamenta.
나는 자연학적 원인을 먼 원인과 가까운 원인으로 나눈다. 먼 원인에는 달과 별들이 하늘을 조절하고 다스림으로써 각 장소에 생기는 익숙하고 통상적인 날씨를 넣는다. 땅의 상태와 위치도 여기에 속한다. 산이 많은지 평평한지, 숲으로 덮였는지, 바다를 향하는지, 강·못·습지·호수가 많은지와 같은 것들이다. 끝으로 물과 땅의 본성과 성질도 포함된다. 땅이 점토질인지 울퉁불퉁한지 모래질인지 광물질인지 짠지, 또는 그 밖에 어떤 성질을 지니는지가 해당하며, 태어나는 것들의 기질은 이러한 성질에 대응한다.
Propinquas rursus diduco in προκαταρκτικάς, antegressas extrinsecus seu externas, & προηγουμένας, intrinsecas præcedentes, seu antecedentes, coniungens cum materia causas efficientes. Externæ causæ sunt victus & diætæ, exercitiorum, somni, & vigiliarum, euacuationum, & retentionum, ac similium ratio, quæ vocantur res præter naturam à Medicis. Internæ & antecedentes sunt ipsæ, & corporum ingenium, & partium, in quibus, vel semen excoquitur, vel formatur atque animatur fœtus, & seminum, ac materiæ horum διαθέσεις, affectiones, & constitutiones vegetæ & salubres, vel contra languidæ, καὶ νοσώδεις, & morbosæ.
가까운 원인은 다시 밖에서 먼저 작용하는 외적 원인과, 안에서 앞서 존재하는 내적 선행 원인으로 나눈다. 이때 나는 작용 원인과 물질을 함께 고려한다. 외적 원인은 음식과 생활 관리, 운동, 잠과 깨어 있음, 배출과 보유 및 이와 비슷한 것들의 방식이다. 의사들은 이를 ‘자연 밖의 것들’이라고 부른다. 내적 선행 원인은 몸 자체의 소질과, 생식의 씨가 익혀지거나 태아가 형성되고 생명을 얻는 신체 부분들의 소질, 또 씨와 그 물질의 상태이다. 이러한 상태와 구성은 활기차고 건강할 수도 있고, 반대로 쇠약하고 병들어 있을 수도 있다.
Vim horum, ad gignendum procreandumque, valere plurimum, & à parentibus liberos sæpe formas, mores, & plerosque status ac motus effingere, nemo est, qui negauerit.
이러한 것들의 힘이 생성과 출산에 매우 크게 작용하며, 자녀들이 흔히 부모에게서 외모와 성품, 많은 상태와 움직임을 닮는다는 점을 부정할 사람은 없다.
Προκαταρκτικὰ αἴτια, causas extrinsecus antegressas, nomino conditionem generis, totam educationem, institutionemque primam, ac priuatam, & publicam, leges publicas, receptos consuetudine mores publicos, quæque sunt istiusmodi.
밖에서 먼저 작용하는 원인이라고 내가 부르는 것에는 가문의 처지, 양육 전체, 최초의 교육과 사적·공적 교육, 공공의 법률, 관습으로 받아들여진 사회의 풍속, 그리고 그와 같은 것들이 있다.
Tot causæ cum concurrant, & præter hæc omnia, sit homo natura non bruta, neque addicta ad eum modum impulsibus naturæ, vt his cogatur, sed sit agens liberum & intelligens: facile iudicari potest de iis, quæ astra naturis hominum indiderunt, & ceteras causas mutare aliquid, & multa, vel naturam, quæ deprauata habet, restituere atque corrigere, cum sese reuocauit, vel προαίρεσιν, consilium & propositum, meditatione atque exercitatione tollere, aut saltem emendare posse, atque ideo asseuerationem de iis, quæ ex astris homini denunciantur, modestiorem esse debere, quod, vt maxime sit certa talis impressio astrorum, cohibere se tamen, & naturæ vitia aut tegere atque occultare, aut polire ac limare studio atque industria homo queat.
이토록 많은 원인이 함께 작용하고, 이 모든 것 외에도 인간은 이성 없는 본성을 지닌 존재가 아니며 자연의 충동에 강제로 떠밀릴 만큼 예속된 존재도 아니고, 자유롭고 이해하는 행위자이므로 다음을 쉽게 판단할 수 있다. 별들이 인간의 본성에 넣어 둔 것들 가운데 일부는 다른 원인들이 바꿀 수 있다. 많은 결함은 자연이 자기에게 돌아와 회복하고 바로잡거나, 숙고와 의도가 성찰과 훈련으로 없애거나 적어도 고칠 수 있다. 그러므로 별에서 인간에게 예고하는 것을 확언할 때에는 더 절제해야 한다. 별의 그러한 각인이 아무리 확실하더라도, 인간은 자신을 억제하고 노력과 근면으로 본성의 결함을 덮어 감추거나 다듬고 갈고닦을 수 있기 때문이다.
Si quis colligationem causarum omnium perspiceret animo ordinemque, ac seriem, & vim omnem, qua, causa causæ nexa rem ex se gignit, illum profectò nihil falleret. Qui enim causas tenet rerum futurarum, idem necesse est, vt omnia teneat, quæ futura sunt.
누군가 모든 원인의 결합과 질서와 연쇄, 그리고 한 원인이 다른 원인에 연결되어 자기로부터 사물을 낳는 모든 힘을 정신으로 꿰뚫어 본다면, 그 사람에게는 참으로 어떤 것도 숨겨지지 않을 것이다. 미래 사물의 원인을 아는 사람은 앞으로 있을 모든 것 역시 알 수밖에 없기 때문이다.
Concessis igitur omnibus, eo, quo declarata sunt, modo, respondeo, veras, certas, firmas esse demonstrationes, ex notorum euentuum consensione, conuenientiaque cum motu & positu, collectas, de viribus stellarum, & effectionibus, quas, cum experientia constanti, ratio gubernat, procedens ex primis, & natura insitis notionibus, etsi neque integre omnes illæ peruestigatæ sunt, nec, in elementari materia conficiunt ac complent perpetuo, quod intenderunt.
그러므로 지금까지 설명한 방식으로 모든 것을 인정하면서, 나는 이렇게 답한다. 알려진 결과들이 서로 일치하고 운동 및 위치와 부합하는 데서 모은, 별들의 힘과 작용에 관한 증명은 참되고 확실하며 견고하다. 타고난 최초의 관념들에서 나아가는 이성이 일관된 경험과 함께 그 증명들을 다스린다. 비록 그러한 힘을 모두 완전히 조사한 것은 아니고, 별들이 원소적 물질 안에서 의도하는 일을 언제나 끝내고 완성하는 것은 아니더라도 그러하다.
Veræ sunt etiam, & certæ prædictiones actionum, ex motu, posituque, atque inter se applicatione, quatenus Deus naturæ Dominus non aduersatur actionibus.
운동과 위치 및 상호 적용에서 도출한 작용의 예측 역시 참되고 확실하다. 자연의 주인이신 하느님께서 그 작용을 거스르지 않으시는 한 그러하다.
Sed certitudinem prædictionum, quas, de secuturis ad stellarum effectiones, in elementari orbi mutationibus instituimus, restringunt ac determinant illæ, quæ sæpe repetitæ sunt causæ. Idque vel eo prodest considerare nomine, vt eximatur quorundam animis falsa persuasio, qui astrorum significata sanciri existimant, inuiolabili & diuino quodam edicto, proposito singillatim, vt nulla alia vis obsistere valeat, quin ita grassentur, atque ex illis spe metuve, tanquam diuina voce declaratis oraculis toti pendent.
그러나 별들의 작용에 뒤따라 원소적 세계에 일어날 변화에 관한 예측의 확실성은, 앞서 거듭 말한 원인들에 의해 제한되고 규정된다. 이를 고찰하는 것은 적어도 어떤 사람들의 마음에서 잘못된 확신을 제거하는 데 도움이 된다. 그들은 별들이 뜻하는 바가 개별적으로 선포된 어떤 불가침의 신적 명령에 의해 확정되어, 다른 어떤 힘도 그 진행을 막을 수 없다고 여긴다. 그리고 그것이 신의 목소리로 선언된 신탁인 것처럼, 희망이나 두려움 속에서 전적으로 매달린다.
Causæ vniuersales potentiores singularibus.
보편적 원인은 개별적인 원인보다 더 강하다.
Causarum cœlestium distinctio.
천상의 원인들의 구분.
Causæ communes.
공통 원인들.
Causæ propriæ singulorum.
각 개인에게 고유한 원인들.
Causarum Physicarum distributio.
자연학적 원인들의 분류.
Astrorum significata non sunt immutabilia.
별들이 뜻하는 바는 불변하는 것이 아니다.