전사 관례: 긴 s는 s로 표시하고, 행말 분철은 합친다. 인쇄 철자·약자·구두점은 가능한 한 보존한다. 반복되는 쪽머리·장서명·면수·캐치워드는 별도 원전 목록에 기록하며 산문으로 중복 번역하지 않는다.
원문
Ferunt enim annuatim sex menses continuos apud Lycios: totidemque in Delo, oracula percontaturis patuisse. In reliquis locis, non quouis tempore, sed statis definitisque diebus tantum, vtpote vel Idibus, vel Calendis, vel augescente, vel deficiente Luna, vel ineunte, aut desinente die, sciscitari licuisse.
번역
리키아인들 사이에서는 매년 연속 여섯 달 동안, 델로스에서도 똑같은 기간 동안 질문하려는 사람들에게 신탁이 열려 있었다고 한다. 다른 곳들에서는 아무 때나 물을 수 있었던 것이 아니라, 정해지고 지정된 날들에만 가능하였다. 이를테면 이두스나 칼렌다이, 달이 차거나 기울 때, 또는 하루가 시작되거나 끝날 때였다.
원문
Religionem in consulendo Pythio oraculo eam seruari oportebat, vt qui interrogaret, breui oratione, quæ requireret, Pythiæ significaret, & Græco sermone responsum exposceret, mactata simul & solenni ritu consecrata victima. Pythia vero, quam mulierem esse oportebat, non promeret quicquam, nisi totam prius victimam contremiscere, ac velut micare cerneret. His legitime peractis, Dæmon ex obsessa Pythia (ἐκ τοῦ ἀτμοῦ enim ἔνθεος γίνεσθαι, ex halitu enim numine Dei afflata, credebatur) concepta, & fere metris Græcis scite admodum atque argute, sed ambigue nimis ac captiose, illigata responsa pronunciabat: cumque in suam sese recepisset atque abdidisset specum, Pythia, ceu exonerata spiritu, & ad sese reuersa consistebat ac conquiescebat.
번역
피티아 신탁에 물을 때에는 다음과 같은 종교적 규칙을 지켜야 했다. 질문자는 묻고 싶은 것을 짧은 말로 피티아에게 알리고 그리스어로 응답을 청해야 했으며, 이와 함께 희생 제물을 잡아 정해진 의식으로 봉헌해야 했다. 반드시 여자여야 했던 피티아는 먼저 희생 제물 전체가 떨며 움직이는 듯한 모습을 보지 않으면 아무 말도 하지 않았다. 이 절차들이 규정대로 이루어지면, 악령은 자신이 점거한 피티아를 통해 응답을 선포하였다. 피티아가 ‘기운으로부터 신들린다(ἐκ τοῦ ἀτμοῦ ἔνθεος γίνεσθαι)’, 곧 기운을 통해 신의 힘에 감응한다고 믿어졌기 때문이다. 그 응답들은 구성된 말로, 대개 그리스어 운율에 아주 능숙하고 재치 있게 묶여 있었으나, 지나치게 모호하고 함정을 품고 있었다. 악령이 자기 동굴로 돌아가 숨어들면, 피티아는 마치 그 영의 짐을 벗고 제정신으로 돌아온 듯 안정되어 쉬었다.
원문
Fuit autem omnium templorum Ethnicorum locupletissimum, statuis ex solido auro argentoque conflatis immensi ponderis, & aliis innumeris ac preciosissimis donariis refertum. Hippocratem etiam sceleton æreum, exquisitissime ad figuram humani sceleti fabrefactum, eo collocasse, Pausanias author est, ea fortasse spe, vt religione templi defensum conseruaretur ad posteros. Quinquies destructum exustumque, prædis direptum à latrone quodam Eubœensi Phlegyarum gente, Pyrrho Achillis filio, exercitu Xerxis, Gallicis copiis, Phocensium ducibus, Nerone, qui inde quingentas æneas imagines asportasse fertur, mactatis ad ostium voraginis subterraneæ, vbi latebat Diabolus, hominibus, & cadaueribus horum in specum deiectis. Sed communib. semper sumtib. restitutum ac locupletatum legimus, vsque ad extremam euersionem, à qua non est renouatum amplius.
번역
그 신전은 모든 이교 신전 가운데 가장 부유하였다. 엄청난 무게의 순금과 순은으로 주조한 조각상들, 그리고 헤아릴 수 없이 많고 매우 값진 봉헌물들로 가득하였다. 파우사니아스에 따르면, 히포크라테스도 인간의 골격을 본떠 지극히 정교하게 제작한 청동 골격상을 그곳에 놓았다고 한다. 아마도 신전의 신성함이 보호해 주어 후대까지 보존되리라는 기대에서였을 것이다. 신전은 다섯 번 파괴되고 불타고 약탈당하였다. 플레기아이족 출신의 어떤 에우보이아 강도, 아킬레우스의 아들 피로스, 크세르크세스의 군대, 갈리아의 군대들, 포키스의 지휘관들, 네로가 그 일을 하였다. 네로는 그곳에서 청동상 500개를 가져갔다고 하며, 마귀가 숨어 있던 지하 구렁 입구에서 사람들을 죽여 제물로 바치고 그 시체들을 동굴 속에 던졌다고 한다. 그러나 마지막 파괴에 이르기까지 신전은 언제나 공동 비용으로 복구되고 부유해졌다고 기록되어 있다. 마지막 파괴 뒤에는 더 이상 재건되지 않았다.