Diabolica somnia prorsus detestanda sunt, quibus & Ethnici olim, multis modis, & recens Manichæi, Anabaptistæ, Monachi, & fanatici similes decepti atque impulsi, horribilium furorum authores extiterunt, ac defensores. De talibus ἐνυπνιασταῖς, somniatoribus, dicitur Deuteronomii 13. Propheta aut fictor somniorum, qui loquitur, vt auertat vos à Deo vestro, & facit vos errare de via, quam præcepit vobis Dominus Deus vester, interficietur.
악마적인 꿈들은 철저히 혐오해야 한다. 옛날의 이교도들이 여러 방식으로, 그리고 근래에는 마니교도들, 재세례파, 수도사들, 그와 비슷한 광신자들이 이런 꿈에 속고 떠밀려 끔찍한 광란을 일으키고 옹호하는 자들이 되었기 때문이다. 이런 “에뉘프니아스타이”(ἐνυπνιασταί), 곧 꿈꾸는 자들에 관하여 신명기 13장은 말한다. “너희를 너희 신에게서 돌아서게 하려고 말하며, 주 너희 신이 너희에게 명한 길에서 벗어나 헤매게 하는 예언자나 꿈을 꾸며 내는 자는 죽임을 당할 것이다.”
Item Leuit. 19. Non augurabimini: Nec obseruabitis somnia. Deut. 18. Non inueniatur, qui Ariolos sciscitetur, & obseruet somnia atque auguria. Nec sit maleficus, nec incantator, nec qui Pythones consulat, nec diuinos. Nec qui quærat à mortuis veritatem.
또 레위기 19장은 말한다. “점조를 행하지 말라. 꿈을 관찰하지도 말라.” 신명기 18장은 말한다. “점쟁이들에게 묻고 꿈과 점조를 관찰하는 자가 있어서는 안 된다. 악한 주술사도, 주문을 외는 자도, 신들린 영매나 점복가에게 묻는 자도 있어서는 안 된다. 죽은 자들에게 진실을 묻는 자도 있어서는 안 된다.”
Ὀνειροπολίαν ἢ ὀνειρομαντείαν· πᾶσαν δι᾽ ὀνείρων [μαντευοφημίαν?], omnem ex somniis diuinationem, siue prædictionem diuinatricem, quæ ex somniis auguratur, non tantum Diabolicam, sed ex superstitione natam etiam omnem & cum impietate coniunctam, id est, sine Dei mandato & testimonio, ex somniorum interpretatione, cum obseruatione, & fide hypocritica præsagientem aut expectantem euentus quoscunque prosperos aut aduersos, condemnat, & his deditos alienos esse vult à coetu illo, qui est populus Dei & Ecclesia.
이는 “오네이로폴리아 또는 오네이로만테이아, 곧 꿈을 통한 모든 예언적 발언”을 정죄한다. 라틴어로 말하면, 꿈에서 얻는 모든 점술, 곧 꿈에서 조짐을 읽는 점술적 예고를 정죄한다. 악마적인 것만이 아니라 미신에서 생겨나 불경건과 결합한 모든 것도 그러하다. 곧 신의 명령과 증언 없이, 꿈을 해석하고 관찰하면서 위선적인 믿음으로 좋은 일이든 나쁜 일이든 어떤 사건을 미리 말하거나 기대하는 것을 정죄한다. 신은 이런 일에 몰두하는 사람들이 신의 백성이자 교회인 그 공동체와 떨어져 있기를 원한다.
Etsi enim caret dubio, sine Dei voluntate, euenire nihil: nihil cuiquam accidere eorum, qualia, per omnem vitam, occurrunt innumera, & impetunt atque inuadunt homines, seu corpore, seu animo, à quocunque nascantur authore, nisi certis Dei testimoniis offerantur ac commendentur, quas tamen patefactiones Christus aboleuit astrictis fide omnibus ad verbum & Spiritum sanctum coniunctim, & ad fructus Spiritus, secundum normam verbi patefacti: Nihil tamen istorum obseruari sollicite, aut excipi ac metui anxie, aut fiducia, tanquam rei certæ cum spe, vel metu euentus ineuitabilis credi vult. Exercet enim ostentis talibus, in electis, fidem & inuocationem. Ideo ad illa si læta sint, efferri nemo: si aduersa sint, deiici animo & spe nemo: Sed illa precari; hæc deprecari debet, permittendo & subiiciendo sese Dei voluntati ac misericordiæ.
신의 뜻 없이 일어나는 것은 아무것도 없다는 데에는 의심의 여지가 없다. 평생 무수히 마주치며 사람들의 몸이나 마음을 덮치고 침입하는 온갖 일도, 누가 그 원인이 되어 생겨나든, 누구에게나 신의 뜻 없이 일어나는 것은 아니다. 그러나 신의 확실한 증언에 의하여 제시되고 보증되는 경우가 아니라면, 신은 이 가운데 어떤 것도 사람들이 애를 쓰며 관찰하거나, 불안하게 받아들이고 두려워하거나, 피할 수 없는 결과를 기대하거나 무서워하면서 확실한 사실인 양 신뢰하여 믿기를 원하지 않는다. 그런데 그리스도는 그런 계시들마저 폐지하였다. 모든 사람을 믿음으로 말씀과 성령에 함께 매어 두고, 계시된 말씀의 규준에 따른 성령의 열매들에 매어 두었기 때문이다. 신은 이런 기이한 징조들로 선택된 이들의 믿음과 간구를 훈련한다. 그러므로 그 징조가 기쁜 것이어도 누구도 우쭐해져서는 안 되며, 불리한 것이어도 누구도 마음이 꺾이거나 희망을 잃어서는 안 된다. 오히려 자신을 신의 뜻과 자비에 맡기고 복종시키면서, 좋은 일은 이루어 달라고 기도하고 나쁜 일은 물리쳐 달라고 기도해야 한다.
Somniorum coniectores & interpretes ὀνειροπόλοι, ὀνειρομάντεις, & ὀνειροκρίται vocabantur. Ad quorum officinas, quæ ὀνειροπολεῖα dicebantur, confugiebant ἐνυπνιασταί, obseruationibus somniorum addicti & intenti, tanquam ad oraculorum delubra. Ab his omnium & præsagiorum, quæ somniis portendebantur, petebant declarationes, cum plæraque aut ænigmatica, aut allegorica, aut ambigua, aut obscura sint, aut mutila. Longo vsu, & experientia comprobata cum pro ceteris haberentur, obseruatio artem peperit, quæ regulis descripta, libros ὀνειροκριτικοὺς, de interpretatione somniorum, edidit. Sed in toto genere, vt dixi, verum & probatum, vsuque admissum nullum est, nisi physicum, ac diuinum. Quod præsagum est, ex causis naturalibus euentuum, præsertim in rebus & actionibus proæreticis, cum discerni causis à diuinis & Diabolicis non possit à priori, relinqui Deoque commendari debet. Non vult Deus his, neque illorum interpretibus fidem haberi, multo minus captari illa vult.
꿈을 추측하고 해석하는 사람들은 “오네이로폴로이”(ὀνειροπόλοι), “오네이로만테이스”(ὀνειρομάντεις), “오네이로크리타이”(ὀνειροκρίται)라고 불렸다. 꿈의 관찰에 빠져 전념하는 “에뉘프니아스타이”, 곧 꿈꾸는 자들은 신탁의 성소에 가듯 이들의 일터로 달려갔는데, 그 일터들은 “오네이로폴레이아”(ὀνειροπολεῖα)라고 불렸다. 꿈에 예고된 것들과 예고의 징표들 대부분이 수수께끼 같거나 비유적이거나 모호하거나 어둡거나 불완전하므로, 이 사람들에게 그 모든 것에 대한 설명을 구하였다. 오랜 사용과 경험으로 확인된 사항들이 다른 것들보다 중시되면서, 관찰은 하나의 기술을 낳았다. 그 기술이 규칙들로 서술되면서 “오네이로크리티코이”, 곧 꿈의 해석에 관한 책들을 내놓았다. 그러나 내가 말했듯 이 부류 전체에서 참되고 검증되었으며 사용이 허용된 것은 신체적인 것과 신적인 것뿐이다. 사건의 자연적인 원인에서 나오는 예고는, 특히 선택에 달린 사안과 행위에서는, 원인으로부터 앞서 추론하는 방식으로 신적인 원인이나 악마적인 원인에서 나온 것과 구별할 수 없으므로 내버려 두고 신에게 맡겨야 한다. 신은 사람들이 이러한 꿈이나 그 해석자들을 믿기를 원하지 않으며, 하물며 그러한 꿈을 얻으려고 애쓰기를 원하지도 않는다.
Sed sicut de signis cœli inquit: A signis cœli nolite timere, quia nec male possunt facere, nec bene: signa tamen esse admittit, ideoque nec ἄσημα, expertia ominis, & vana esse, nec orta temere: sic, ad hæc somniorum, & similia alia terriculamenta, non vult nos cohorrescere, vt Ethnicos, Dei & promissionum diuinarum ignaros, sed ad ipsum conuerti, & ab ipso solo, fide, cogitationibus, consiliis, precibus, ac spebus pendere totos.
신은 하늘의 징표들에 관하여 “하늘의 징표들을 두려워하지 말라. 그것들은 해를 끼칠 수도, 유익을 줄 수도 없기 때문이다”라고 말한다. 그렇지만 그것들이 징표라는 것은 인정한다. 따라서 “아세마”(ἄσημα), 곧 조짐이 없는 헛것이거나 우연히 생겨난 것은 아니라는 점도 인정한다. 이와 마찬가지로 신은 우리가 꿈의 이런 위협들과 그 밖의 비슷한 무서운 것들 앞에서, 신과 신의 약속을 모르는 이교도들처럼 떨기를 원하지 않는다. 오히려 그 자신에게 돌아서서 믿음과 생각과 계획과 기도와 희망으로 온전히 그 한 분에게만 의지하기를 원한다.
Somnia Diabolica seuere prohibita.
악마적인 꿈은 엄격히 금지된다.
Somniorum interpretes ὀνειροπόλοι.
꿈의 해석자들, 오네이로폴로이.