원문 대조 원고

R4-626-02

Coniecturae tamen non leues ostendunt, aridis compactisque in aere halitibus flammas constare Cometarum, quas percensere, hoc quidem in loco superuacaneum iudico, & nimis forte longum, cum de his eruditorum extent prolixae commentationes.

그러나 가볍지 않은 추론들은 혜성의 불꽃이 공기 중의 건조하고 응집된 기운들로 이루어진다는 것을 보여 준다. 이에 관해서는 학식 있는 이들의 긴 논의가 있으므로, 여기서 그 추론들을 하나하나 열거하는 것은 불필요하며 어쩌면 지나치게 길어질 것이라고 생각한다.

R4-626-03

Nam, vbi terra aridorum calidorumque halituum maiorem ediderit copiam, & continua longi temporis successione: tunc in elatiorem aeris, tanquam promptuariam cellam rapti effumantes halitus illi pauciores primo, ac rariores, mox accedente multitudine aucti conglomeratique, post magis magisque cocti, & ariditate, ac spissitudine sua quodammodo in fuliginem versi, coelestiumque corporum radiis flagellati atque incensi, exardescunt: proque materiae suffumigatae conglomeratione coalituque, non vnam semper, sed aliam atque aliam speciem prae se ferunt. Si quae ascendunt ab inferioribus, coalescendo inhaerendoque inferiore à parte, longiore tractu propendeant deorsum: iubam in speciem prolixioris barbae exerunt, & πωγωνίων barbatorum repraesentant speciem. Si in vnum velut globata congerantur & coaceruentur cumulum, nulla dependente appendice: comarum modo circumq⟦uaque⟧ horrent, ceu villis hispidioribus cooptata, formant⟦que⟧ comata & crinita sidera.

땅이 더 많은 양의 건조하고 뜨거운 기운을 오랜 시간 끊임없이 잇달아 내보내면, 연기처럼 피어나는 그 기운들은 마치 저장실로 들어가듯 공기의 더 높은 곳으로 끌려 올라간다. 처음에는 적고 성기지만, 곧 더 많은 것이 더해져 커지고 뭉친다. 그 뒤로 점점 더 익고, 자체의 건조함과 조밀함으로 어느 정도 그을음처럼 변하며, 천체의 광선에 얻어맞고 불붙어 타오른다. 연기로 올라온 질료가 뭉치고 결합하는 방식에 따라, 언제나 한 가지가 아니라 이런저런 모습을 보인다. 아래에서 올라오는 것들이 밑부분에 달라붙어 한데 엉기면서 긴 띠를 이루어 아래로 늘어지면, 긴 수염 모양의 갈기를 드러내어 수염별의 모습을 나타낸다. 아래로 늘어지는 부속물 없이 둥글게 하나의 더미로 모이고 쌓이면, 머리털처럼 사방으로 곤두서서 거친 털이 덧붙여진 듯한 머리털 달린 별들을 이룬다.

R4-626-04

Neque vniuersa materia, eodem momento vel subleuatur, vel, in tantae molis coagmentatur corpus: sed paulatim effertur, sibique inuicem adhaerescendo coit ac crescit, ac velut subacta siderum radiis, coctaque lentescit, donec concepta, ex illis stellarum radiis flamma, incendatur atque illucescat: flagratque, donec, deficiente pabulo, ignis euanescat.

또 질료 전체가 같은 순간에 들어 올려지거나 그렇게 큰 덩어리의 몸체로 응집되는 것도 아니다. 그것은 조금씩 올라가고, 서로 달라붙으면서 합쳐지고 커진다. 별들의 광선에 처리되고 익듯 하여 끈끈해지다가, 그 별빛에서 불꽃을 받아 불붙고 빛난다. 그리고 먹이가 다하여 불이 사라질 때까지 타오른다.