원문

Pulsatum vero hoc modo atque affectum cor, compressione sui atque distensione, vi temperamenti, ope fibrarum, quibus totum eius est corpus intextum, ciet congruentia cogitationi affectuum genera. Et vicissim, cum vel amplectitur & captat monstratum obiectum, vel auersatur, δύναμιν facultatem, in cerebro locomotricem commouet: quæ, si consentit superior facultas, neque aduersatur, aut prohibet, externa membra impellit & flectit, vt hoc, quod requirit cor, prosequantur, aut contra repellant atque abigant, quod refugit.

Si quæris, quæ sit causa huius sympathiæ, subitæque, & mirandæ penetrationis obiectorum ad cor, atque inde reflexionis & recursus affectionis cordis ad cerebrum: aut nescio, aut efficit hoc, qui intercedit naturis membri vtriusque latens & non exploratus nobis consensus, cui in vtroque spiritus præcedentibus motibus conformati atque accommodati seruiunt, qui & ipsi similes sunt inter se atque cognati, quod alterius ex altero origo est.

Cerebrum, suo spiritu, rerum conceptarum imaginibus imbuto, per neruum ex sese deriuatum afficit cor: hoc vicissim vi sui spiritus eam, quam genuit, affectionem, eidem neruo imprimit, vt cerebro deferat ac nunciet.

Spirituum vis mira est, natura tenuissima, præcipue animalium, & nitidissima, omnisque generis qualitatibus excipiendis ac vehendis, & subitis ac momentaneis motibus aptissima. Leuiter impulsi angustissimos quosque meatus penetrant expeditissime, magnoque impetu allisi, eas, quas continent qualitates, corporibus obiectis infligunt.

번역

이렇게 자극을 받고 영향을 받은 심장은 스스로 수축하고 팽창하면서, 기질의 힘과 심장 전체의 조직을 이루는 섬유들의 도움으로, 생각에 상응하는 여러 종류의 정념을 일으킨다. 그리고 거꾸로 제시된 대상을 받아들이고 붙잡으려 하거나 싫어하여 물리칠 때에는, 뇌 안의 장소 이동을 담당하는 ‘뒤나미스(δύναμις)’, 곧 능력을 움직인다. 더 높은 능력이 이에 동의하고 반대하거나 막지 않으면, 이 능력은 몸 바깥쪽의 지체들을 움직이고 굽혀 심장이 요구하는 것을 좇게 하거나, 반대로 심장이 피하는 것을 물리치고 쫓아내게 한다.

이러한 상호 감응의 원인, 대상들이 갑자기 놀랍게 심장에 스며드는 일과 그곳에서 심장의 정념이 다시 뇌로 반사되어 돌아오는 일의 원인이 무엇이냐고 묻는다면, 나는 알지 못한다. 아니면 두 기관의 본성 사이에 숨어 있어 우리에게 아직 밝혀지지 않은 조응이 이를 이루는 것일 것이다. 각 기관의 정기들은 앞선 움직임들에 맞추어 형성되고 조절되어 이 조응을 돕는다. 이 정기들 자체도 서로 비슷하고 친연성이 있는데, 한쪽이 다른 쪽에서 생겨나기 때문이다.

뇌는 파악한 사물들의 형상으로 물든 자신의 정기를 통해, 자기에게서 뻗어 나온 신경을 거쳐 심장에 영향을 준다. 심장은 다시 자기 정기의 힘으로 자신이 일으킨 정념을 같은 신경에 새겨, 그 신경이 이를 뇌로 전달하고 알리게 한다.

정기들의 힘은 놀랍다. 그 본성은, 특히 동물 정기의 본성은, 극도로 미세하고 맑으며, 온갖 종류의 성질을 받아들이고 운반하는 일과 갑작스럽고 순간적인 움직임에 더없이 알맞다. 조금만 충격을 받아도 정기들은 아무리 좁은 통로라도 매우 손쉽게 뚫고 지나가며, 큰 기세로 부딪치면 자신들이 담고 있는 성질들을 맞은편 물체들에 가한다.

원주 대조

Spirituum natura.

정기들의 본성.