대조 원고

전사 관례: 긴 s는 s로 표시하고, 행말 분철은 합친다. 인쇄 철자·약자·구두점은 가능한 한 보존한다. 반복되는 쪽머리·장서명·면수·캐치워드는 별도 원전 목록에 기록하며 산문으로 중복 번역하지 않는다.

R2_012_paragraph1_part2

원문

Fit etiam renouatio de contrario in contrarium, qua tenebræ mentis & caligines, in erroribus & opinionibus aberrantibus ac falsis, & dubitationum conflictibus, luce verbi, ac Spiritus discutiuntur, & euidentia ac certitudine veritatis confirmatur assensus: sanatur auersio & contumacia in voluntate conuersa ad Deum, ceteræque vires ἄτακτοι, velut in ordinem redactæ subiiciuntur menti ac voluntati regnanti in Spiritu. Sed non fit in homine ocioso, & nihil agente habenteque se pure passiue, tantum vt subiectum patiens & conuertibile: Nec mutatione, aut impressione physica, passiua, bruta, sed in actione virium luctantium & confligentium secum in duobus principiis, & duabus facultatibus contrariis: vna noua, aduentitia, sancta, spirituali, à Spiritu sancto: altera, veteri innata, & viciosa, quæ incitatur, acuitur, ac roboratur Diaboli & mundi præsidiis. Natura hominis parte vtraque, Anima & corpore & distinctis animæ viribus atque organis corporis, opus Dei est. Deprauatio, quæ accessit, à peccato est. Quod agit itaque; vi creata agit: quod viciose & deprauate agit, hoc est, τοῦ ἐπεισάκτου κακοῦ, mali quod accessit siue ascititii. Hoc ipsum autem, quatenus malum est culpæ, seu peccatum, corrigens Spiritus sanctus actione contraria per contraria, id est, virtute & actione noua spirituali, paulatim reducit animam ad priores integritatis inchoatas primitias, ac magis magisque corporis ὁρμὰς, impetus, & æstus inordinatos cohërcet ac cohibet repressu. Eosdem & pœnis peccati, morbis quidem ac calamitatibus omnis generis obtundit ac frangit: morte vero abolet. Hæc lucta, cum primo iniens atque exordiens principio regenerationis aut conuersionis, durat per omnem vitam, vrgens & exercens alios acrius ac vehementius, mitius alios. Quid est enim pii hominis vita aliud, quam perpetua conuersio ad Deum, in perpetua agnitione, deploratione, ac deprecatione innatæ infirmitatis ac prauitatis, lapsuumque pæne momentaneorum, & misericordiæ atque auxilii diuini imploratione, cum serio ardentique conatu ac studio, in certamine perpetuo, virtute Spiritus cientis ac regentis, retundens obnixu contrario insitæ prauitatis radicem, quæ nunquam ociatur aut quiescit in singulis viribus, nec quiescere potest, suis semper stimulata impulsibus, & Diaboli mundique vel lacessita, inescata, & capta retibus, vel telis sauciata? Semper luctatur homo pius cum tenebris, dubitationibus: alienis, impiis, perplexis, dubiis, sophistice fucatis opinionibus & erroribus de Deo, & Dei verbo in mente: In voluntate cum contumacia repugnante Deo, indignante, aut fremente contra Deum in cruce & afflictionibus, odiente ac fugiente Deum, diffidente Deo in rebus aduersis, aut in terroribus quibuscumque & vndecumque ortis, ac quærente præsidia sine Deo & prohibita, Diabolica, vel humana. In ceteris viribus cum ἀταξίᾳ, confusione, cæco brutoque impetu ruente, quo sua prauitate illæ feruntur, aut simul impellentibus voluntatem, contra ordinem diuinum propositum verbo, & contra Spiritum sanctum. In hoc certamine, qui eluctantur & vincunt, isti πορευόμενοι ἐν ταῖς ἐντολαῖς τοῦ κυρίου, περιπατοῦσιν ἀξίως τοῦ Θεοῦ, τοῦτ’ ἐστὶν, ὁσίως, καὶ δικαίως καὶ ἀμέμπτως, ἅγιοι καὶ ἀνέγκλητοι: ambulantes in præceptis Domini, incedunt vt dignum est Dei seruis, hoc est, sancte ac iuste & inculpate sancti & vacantes crimine: Si perseuerant, saluantur. Qui succumbunt, labuntur, & peccatis contaminati offendunt Deum, nisique redeant ad pœnitentiam, pereunt in æternum. Qui negligentia, otio, securitate, voluptatibus, curis, & cupiditatibus honorum, dignitatum, opum, & potentiæ mundi negligunt aut effundunt: vel hostili rabie, furoribus manifestis, pertinacia immedicabili repellunt aut excutiunt Spiritum sanctum Rectorem, & viuam eius virtutem, siue sua malitia id faciant, siue Mundi, aut Diaboli persuasu vel impulsu. Hi à Deo reiecti & Diaboli laqueis irretiti, vt mancipia illius, æternæ damnationis ac mortis exordia iam in hac vita circumferunt, in spiritu & corpore.

번역

새롭게 됨은 한 반대 상태에서 다른 반대 상태로 넘어가는 방식으로도 이루어진다. 오류와 그릇되고 거짓된 의견들과 의심의 갈등 안에 있는 정신의 어둠과 흐림이 말씀과 성령의 빛으로 흩어지고, 진리의 명백함과 확실함으로 동의가 굳어진다. 하나님께로 돌이킨 의지에서는 하나님을 등지는 마음과 완고함이 치유되며, 그 밖의 ‘아탁토이(ἄτακτοι)’, 곧 무질서한 능력들은 질서 안으로 되돌아온 듯이 성령 안에서 다스리는 정신과 의지에 복종한다. 그러나 이것은 아무것도 하지 않고 쉬면서 전적으로 수동적인 상태에 있는 인간, 단지 영향을 받고 변화할 수 있는 바탕으로만 있는 인간에게서 이루어지는 것이 아니다. 자연적이고 수동적이며 비이성적인 변화나 인상으로 이루어지는 것도 아니다. 오히려 두 원리와 두 상반되는 능력 안에서 서로 싸우고 충돌하는 힘들의 활동 가운데 이루어진다. 하나는 성령에게서 온 새롭고 외부로부터 주어진 거룩하고 영적인 능력이다. 다른 하나는 오래되고 타고난 악한 능력으로, 마귀와 세상의 지원을 받아 자극되고 날카로워지고 강해진다. 인간의 본성은 영혼과 몸이라는 양쪽 모두에서, 영혼의 서로 다른 능력들과 몸의 기관들에서도 하나님의 작품이다. 나중에 덧붙은 타락은 죄에서 비롯되었다. 따라서 인간이 활동한다면 창조된 능력으로 활동한다. 그러나 악하고 타락한 방식으로 활동한다면, 그것은 ‘밖에서 들어온 악’, 곧 나중에 더해졌거나 들여온 악에 속한다. 성령은 그것이 죄책의 악, 곧 죄인 한에서, 반대되는 것들을 통한 반대의 작용으로 그것을 바로잡으신다. 다시 말해 새로운 영적 능력과 작용으로 영혼을 점차 이전의 온전함이 처음 싹트는 상태로 되돌리고, 몸의 ‘호르마이(ὁρμαί)’, 곧 충동들과 무질서한 격정을 갈수록 더 억제하고 눌러 멈추게 하신다. 또한 죄의 벌, 곧 질병과 온갖 재난으로 그 충동들을 무디게 하고 꺾으시며, 죽음으로 없애신다. 이 싸움은 거듭남이나 회심의 시작과 함께 처음 시작되어 온 생애에 걸쳐 지속되며, 어떤 이들은 더 날카롭고 격렬하게 몰아세워 단련하고 어떤 이들은 더 부드럽게 단련한다. 경건한 사람의 삶이란 하나님께로 끊임없이 돌이키는 것 외에 무엇이겠는가? 그것은 타고난 연약함과 악함과 거의 매 순간의 넘어짐을 끊임없이 인정하고 슬퍼하며 이를 면하게 해 달라고 간구하고, 하나님의 자비와 도움을 청하는 삶이다. 진지하고 뜨거운 노력과 힘씀으로, 움직이게 하고 다스리시는 성령의 능력에 의지하여, 끊임없는 싸움 속에서 반대 방향으로 힘껏 맞서 타고난 악함의 뿌리를 꺾는 삶이다. 그 뿌리는 각각의 능력 안에서 결코 쉬거나 잠잠하지 않으며, 잠잠할 수도 없다. 늘 자기 충동에 자극받고, 마귀와 세상의 도발과 미끼에 넘어가 그물에 잡히거나 그들의 무기에 상처받기 때문이다. 경건한 사람은 정신 안에서 언제나 어둠과 의심, 하나님과 하나님의 말씀에 관한 낯설고 불경하며 혼란스럽고 불확실하고 궤변으로 분칠된 의견들과 오류들에 맞서 싸운다. 의지 안에서는 하나님께 저항하는 완고함과 싸운다. 그 완고함은 십자가와 고난 가운데 하나님께 분개하거나 으르렁대며, 하나님을 미워하고 피하며, 역경이나 무엇이든 어디에서 비롯되었든 온갖 두려움 속에서 하나님을 신뢰하지 않고, 하나님 없이 금지된 도움, 곧 마귀의 도움이나 인간의 도움을 찾는다. 다른 능력들에서는 ‘아탁시아’, 곧 혼란과 싸운다. 이는 맹목적이고 비이성적인 충동으로 돌진하는 혼란으로, 그 능력들은 자신의 악함에 떠밀리거나 의지까지 함께 자극하여, 말씀에 제시된 하나님의 질서와 성령에 맞서게 한다. 이 싸움에서 끝까지 싸워 이기는 사람들은 ‘주님의 계명 안에서 걸으며 하나님께 합당하게, 곧 거룩하고 의롭고 나무랄 데 없이, 거룩하고 흠 없이 걷는다.’ 다시 말해 주님의 명령 안에서 걸으며 하나님의 종들에게 합당하게, 곧 거룩하고 의롭고 비난받을 일 없이, 거룩하고 죄에 걸릴 일 없이 살아간다. 그들이 끝까지 견디면 구원받는다. 굴복하는 사람들은 넘어지고 죄로 더럽혀져 하나님을 노하게 하며, 회개로 돌아오지 않으면 영원히 멸망한다. 어떤 사람들은 태만과 나태와 방심과 쾌락, 명예와 지위와 재산과 세상의 권력에 대한 염려와 욕망으로, 통치자이신 성령과 그분의 살아 있는 능력을 소홀히 하거나 쏟아 버린다. 또 어떤 사람들은 적대적인 광기와 뚜렷한 격노와 고칠 수 없는 완고함으로 성령과 그 능력을 물리치거나 떨쳐 버린다. 자기 악함 때문에 그러하든, 세상이나 마귀의 설득과 충동 때문에 그러하든 마찬가지이다. 이들은 하나님께 버림받고 마귀의 올무에 걸려 그의 노예가 되어, 이미 이 삶에서 영원한 정죄와 죽음의 시작을 영과 몸 안에 지니고 다닌다.